Istilah utama: Jirim dan Struktur Atom

Banyak markah dalam bab ini diberikan untuk takrif yang tepat, jadi pelajari setiap istilah dengan perkataan yang tepat di bawah. Padanan Inggeris dan Cina diberi dalam kurungan supaya anda mengenali istilah dalam bahasa apa pun yang digunakan kertas anda. Tutup takrif, sebutnya dengan lantang, kemudian semak.

2.1 Jirim dan teori kinetik

• Jirim (matter / 物质), apa sahaja yang mempunyai jisim dan memenuhi ruang (mempunyai isipadu).
• Teori kinetik jirim (kinetic theory / 物质动理论), idea bahawa jirim diperbuat daripada zarah kecil yang sentiasa bergerak secara rawak dan memiliki tenaga kinetik yang bertambah dengan suhu.
• Zarah (particle / 粒子), unit kecil yang membentuk jirim; dalam bab ini atom, molekul atau ion.
• Unsur (element / 元素), bahan yang diperbuat daripada hanya satu jenis atom, yang tidak boleh diuraikan kepada bahan lebih ringkas melalui cara kimia.
• Molekul (molecule / 分子), zarah yang diperbuat daripada dua atau lebih atom yang bergabung secara kimia.
• Ion (ion / 离子), zarah bercas yang terbentuk apabila atom memperoleh atau kehilangan satu atau lebih elektron; dalam ion bilangan elektron tidak sama dengan bilangan proton.
• Resapan (diffusion / 扩散), pergerakan zarah dari kawasan berkepekatan tinggi ke kawasan berkepekatan rendah sehingga tersebar sama rata.
• Pepejal (solid / 固体), keadaan di mana zarah tersusun rapat dalam aturan teratur dan bergetar pada kedudukan tetap, memberi bentuk dan isipadu tetap.
• Cecair (liquid / 液体), keadaan di mana zarah rapat tetapi tidak teratur dan boleh menggelongsor melepasi satu sama lain, memberi isipadu tetap tetapi tiada bentuk tetap.
• Gas (gas / 气体), keadaan di mana zarah jauh terpisah dan bergerak bebas secara rawak, tidak memberi bentuk atau isipadu tetap.

2.2 Perubahan keadaan jirim

• Takat lebur (melting point / 熔点), suhu tetap di mana pepejal bertukar kepada cecair.
• Takat beku (freezing point / 凝固点), suhu tetap di mana cecair bertukar kepada pepejal.
• Takat didih (boiling point / 沸点), suhu tetap di mana cecair bertukar kepada gas di seluruh isipadunya.
• Kondensasi (condensation / 凝结), perubahan gas kepada cecair.
• Pemejalwapan (sublimation / 升华), perubahan pepejal terus kepada gas tanpa melalui keadaan cecair.
• Lengkung pemanasan (heating curve / 加热曲线), graf suhu melawan masa apabila bahan dipanaskan, menunjukkan pentas mendatar pada setiap perubahan keadaan.
• Lengkung penyejukan (cooling curve / 冷却曲线), graf suhu melawan masa apabila bahan disejukkan, dengan pentas mendatar di mana haba dibebaskan apabila daya tarikan terbentuk semula.

2.3–2.4 Atom dan zarah subatom

• Atom (atom / 原子), zarah terkecil sesuatu unsur yang mempunyai sifat unsur itu.
• Nukleus (nucleus / 原子核), pusat atom yang kecil, padat dan bercas positif, mengandungi proton dan neutron.
• Proton (proton / 质子), zarah subatom dalam nukleus dengan jisim relatif 1 dan cas relatif +1.
• Neutron (neutron / 中子), zarah subatom dalam nukleus dengan jisim relatif 1 dan tiada cas (cas relatif 0).
• Elektron (electron / 电子), zarah subatom dalam petala dengan cas relatif −1 dan jisim relatif kira-kira 1/1840 (boleh diabaikan).
• Zarah subatom (subatomic particle / 亚原子粒子), zarah lebih kecil daripada atom; proton, neutron dan elektron.
• Cas relatif (relative charge / 相对电荷), cas zarah subatom dibandingkan dengan cas proton, diambil sebagai +1.

2.5 Nombor proton, nombor nukleon dan isotop

• Nombor proton (proton number / 质子数), bilangan proton dalam nukleus atom; ia mentakrifkan unsur dan sama dengan bilangan elektron dalam atom neutral. Juga dipanggil nombor atom.
• Nombor nukleon (nucleon number / 核子数), jumlah bilangan proton dan neutron dalam nukleus. Juga dipanggil nombor jisim.
• Isotop (isotope / 同位素), atom unsur yang sama yang mempunyai nombor proton sama tetapi nombor nukleon berbeza (bilangan neutron berbeza).

2.6 Susunan elektron

• Susunan elektron (electron arrangement / 电子排布), cara elektron atom diagihkan dalam petala, ditulis sebagai nombor dipisahkan noktah, seperti 2.8.1.
• Petala (aras tenaga) (shell / 电子层), kawasan di sekeliling nukleus di mana elektron bergerak; petala pertama menampung maksimum 2 elektron, petala kedua dan ketiga 8 setiap satu bagi dua puluh unsur pertama.
• Elektron valens (valence electrons / 价电子), elektron dalam petala terluar yang berisi; ia menentukan sifat kimia unsur dan kumpulannya dalam jadual berkala.

Cara menggunakan glosari ini

Uji diri anda dengan menulis setiap takrif daripada ingatan dan membandingkannya perkataan demi perkataan dengan versi di sini; peperiksaan sering memberi markah hanya untuk frasa yang tepat. Beri perhatian khusus kepada pasangan yang dikelirukan pelajar, nombor proton lawan nombor nukleon, dan lebur lawan didih, dan kepada perkataan tepat isotop, yang merupakan salah satu takrif yang paling boleh dipercayai diperiksa dalam Kimia SPM. Sebaik sahaja istilah kukuh, kembali kepada nota ulang kaji dan soalan latihan dan gunakan takrif ini untuk menanda jawapan anda.

Mengapa takrif tepat penting dalam bab ini

Bab ini ialah asas kepada seluruh kimia, jadi istilahnya muncul semula berulang kali dalam bab kemudian. Nombor proton dan susunan elektron yang anda pelajari di sini menentukan kedudukan unsur dalam Jadual Berkala; idea ion menjadi teras kepada Ikatan Kimia; dan konsep isotop menyokong pengiraan jisim atom relatif dalam bab Konsep Mol. Kerana itu, melabur masa untuk menghafal takrif ini dengan tepat sekarang membayar balik jauh melebihi markah bab ini sahaja. Satu perkataan yang salah dalam takrif, contohnya menyatakan isotop mempunyai “nombor nukleon sama” dan bukan “berbeza”, boleh menukar jawapan betul menjadi salah, jadi ketepatan bukan sekadar kemas, ia perlu.

Petua menghafal

Kumpulkan istilah mengikut standard kandungan seperti yang disusun di sini, dan uji satu kumpulan pada satu masa. Untuk pasangan yang mudah dikelirukan, tulis kedua-duanya bersebelahan dan tandakan perbezaan tunggal yang membezakannya. Gunakan padanan tiga bahasa dalam kurungan supaya anda bersedia tidak kira sama ada kertas anda menggunakan istilah Inggeris, Melayu atau Cina, satu kelebihan sebenar dalam peperiksaan.