Istilah utama: Ikatan Kimia

Ikatan Kimia menghargai takrif yang tepat, dan soalan takrif ialah salah satu markah paling mudah untuk dijamin jika anda telah mempelajari perkataan tepatnya. Di bawah ialah istilah yang anda mesti boleh takrifkan bagi bab ini. Pelajari versi ringkas setiap satu dan berlatih menyebutnya tanpa melihat.

Kestabilan dan idea oktet

• Petua oktet. Kecenderungan atom untuk melepaskan, menerima atau berkongsi elektron supaya setiap atom mencapai petala terluar stabil lapan elektron, seperti gas adi. Ia sebab atom membentuk ikatan.
• Duplet. Petala terluar stabil dua elektron, susunan helium. Atom kecil seperti hidrogen mencapai kestabilan dengan duplet dan bukan oktet.
• Susunan elektron stabil. Petala terluar penuh, yang menjadikan atom atau ion tidak reaktif. Atom berikat untuk mencapai susunan stabil gas adi terdekat.
• Gas adi. Unsur dalam Kumpulan 18 dengan petala terluar penuh, jadi ia tidak reaktif secara kimia dan wujud sebagai atom tunggal.

Ion dan ikatan ion

• Ion. Zarah bercas yang terbentuk apabila atom melepaskan atau menerima elektron, supaya bilangan proton dan elektronnya tidak lagi sama.
• Kation. Ion bercas positif, terbentuk apabila atom (biasanya logam) melepaskan satu atau lebih elektron, contohnya Na⁺ atau Mg²⁺.
• Anion. Ion bercas negatif, terbentuk apabila atom (biasanya bukan logam) menerima satu atau lebih elektron, contohnya Cl⁻ atau O²⁻.
• Ikatan ion. Daya tarikan elektrostatik yang kuat antara ion bercas bertentangan, terbentuk melalui pemindahan elektron daripada logam kepada bukan logam.
• Pemindahan elektron. Pergerakan lengkap satu atau lebih elektron daripada satu atom kepada atom lain, menghasilkan ion. Ia proses di sebalik ikatan ion.
• Daya tarikan elektrostatik. Daya tarikan antara zarah bercas bertentangan. Dalam sebatian ion ia memegang kation dan anion bersama.
• Kekisi ion gergasi. Susunan tiga dimensi yang teratur bagi bilangan ion bercas bertentangan yang sangat besar, dipegang bersama oleh daya elektrostatik kuat di seluruh struktur.

Ikatan kovalen

• Ikatan kovalen. Ikatan yang terbentuk apabila dua atom bukan logam berkongsi satu atau lebih pasangan elektron, supaya setiap atom mencapai susunan elektron stabil.
• Pasangan berikat. Pasangan elektron yang dikongsi antara dua atom dan membentuk ikatan kovalen.
• Pasangan sunyi. Pasangan elektron terluar yang dimiliki oleh satu atom dan tidak dikongsi dalam ikatan, contohnya dua pasangan sunyi pada atom oksigen dalam air.
• Ikatan tunggal, ganda dua dan ganda tiga. Ikatan kovalen yang terdiri daripada satu, dua atau tiga pasangan elektron dikongsi masing-masing, seperti dalam H₂ (tunggal), O₂ (ganda dua) dan N₂ (ganda tiga).
• Struktur molekul mudah. Struktur yang terdiri daripada molekul kecil berasingan yang dipegang antara satu sama lain oleh daya antara molekul yang lemah, memberi takat lebur dan didih rendah.
• Keelektronegatifan. Kecenderungan atom untuk menarik elektron dikongsi dalam ikatan. Fluorin, oksigen dan nitrogen sangat elektronegatif.

Ikatan datif dan hidrogen

• Ikatan datif (koordinat). Ikatan kovalen yang kedua-dua elektron dikongsinya dibekalkan oleh atom yang sama, seperti dalam ion ammonium NH₄⁺ dan ion hidronium H₃O⁺.
• Ikatan hidrogen. Tarikan lemah antara molekul, terbentuk apabila atom hidrogen yang berikat dengan fluorin, oksigen atau nitrogen tertarik kepada pasangan sunyi pada molekul jiran. Ia menaikkan takat lebur dan didih.
• Daya antara molekul. Daya tarikan antara molekul berasingan, jauh lebih lemah daripada ikatan kovalen dalam molekul; ia mesti diatasi untuk bahan molekul melebur atau mendidih.

Gambar rajah dan sifat

• Gambar rajah titik-dan-silang. Lukisan yang menunjukkan elektron terluar atom sebagai titik dan silang, supaya anda nampak elektron mana yang dipindah atau dikongsi dan dari mana setiap satu datang.
• Kekonduksian elektrik. Keupayaan bahan untuk membawa arus elektrik. Ia memerlukan pembawa cas bergerak, ion bebas atau elektron bebas.
• Keterlarutan. Keupayaan bahan untuk larut dalam pelarut tertentu. Sebatian ion umumnya larut dalam air, manakala banyak sebatian kovalen mudah larut dalam pelarut organik.

Istilah lain yang perlu diketahui

• Elektron valens (terluar). Elektron dalam petala paling luar atom. Elektron inilah yang dipindah atau dikongsi apabila ikatan terbentuk, jadi hanya ia muncul dalam gambar rajah titik-dan-silang.
• Sebatian. Bahan yang terdiri daripada dua atau lebih unsur berbeza yang bergabung secara kimia dalam nisbah tetap, seperti natrium klorida atau air. Ia hanya boleh diuraikan melalui cara kimia.
• Molekul. Kumpulan dua atau lebih atom yang dipegang bersama oleh ikatan kovalen, seperti O₂, H₂O atau CH₄. Ia zarah terkecil bahan kovalen yang boleh wujud dengan sendiri.
• Lebur. Keadaan cecair sesuatu bahan selepas ia melebur. Apabila sebatian ion lebur, ionnya menjadi bebas bergerak, sebab itulah ia kemudian boleh mengkonduksi elektrik.
• Larutan akueus. Larutan yang pelarutnya ialah air, ditunjukkan oleh simbol keadaan (aq). Apabila sebatian ion larut dalam air, ionnya berpisah dan menjadi bebas bergerak.
• Molekul berkutub. Molekul dengan taburan cas elektrik yang tidak sekata, seperti air. Pelarut berkutub seperti air melarutkan sebatian ion dengan baik.
• Keseimbangan cas. Peraturan bahawa dalam sebatian ion jumlah cas positif sama dengan jumlah cas negatif, yang menetapkan formula, contohnya satu Mg²⁺ kepada dua Cl⁻ dalam MgCl₂.
• Takat lebur. Suhu apabila pepejal menjadi cecair. Takat lebur tinggi menandakan daya kuat di seluruh struktur, seperti dalam kekisi ion gergasi.
• Bukan logam. Unsur yang cenderung menerima atau berkongsi elektron apabila berikat, seperti klorin, oksigen atau karbon. Bukan logam berikat secara kovalen sesama sendiri dan secara ion dengan logam.
• Logam. Unsur yang cenderung melepaskan elektron terluarnya apabila berikat, seperti natrium, magnesium atau kalsium. Logam membentuk kation dan berikat secara ion dengan bukan logam.
• Formula kimia. Perwakilan yang menunjukkan jenis dan nisbah atom atau ion dalam suatu bahan, seperti NaCl, MgCl₂ atau CO₂. Bagi sebatian ion, nisbah ditetapkan oleh keseimbangan cas.

Menggunakan glosari ini

Uji diri anda dengan menutup takrif dan memberinya daripada istilah sahaja, kemudian semak perkataan anda dengan versi di sini. Dalam soalan takrif, frasa tepat, “daya tarikan elektrostatik yang kuat”, “berkongsi satu atau lebih pasangan elektron”, “kedua-dua elektron daripada atom yang sama”, itulah yang memperoleh markah. Seorang guru satu-ke-satu boleh menyemak takrif anda lengkap dan tepat, tempat markah pantas dalam Kimia SPM diperoleh atau hilang.