Istilah utama: Polimer

Pelajari setiap istilah sebagai definisi yang tepat, bukan idea longgar, dalam bab ini rangkai kata yang tepat itulah yang memperoleh markah. Tutup definisi, sebutkannya dengan perkataan anda sendiri, kemudian semak. Istilah disusun mengikut standard kandungan supaya anda boleh mengulang kaji satu bahagian pada satu masa.

12.1 Polimer semula jadi dan sintetik

• Polimer. Molekul yang sangat besar (makromolekul) yang dibina daripada banyak unit berulang kecil yang bercantum melalui ikatan kovalen.
• Monomer. Molekul kecil yang berulang untuk membina polimer; dalam polimer penambahan ia molekul tak tepu dengan ikatan ganda dua karbon–karbon.
• Pempolimeran. Proses kimia apabila banyak monomer bercantum untuk membentuk polimer.
• Unit berulang. Bahagian terkecil polimer yang berulang di sepanjang rantai, ditulis dalam kurungan dengan subskrip n.
• Makromolekul. Molekul dengan jisim molekul yang sangat besar, terdiri daripada ratusan atau ribuan atom; polimer ialah satu jenisnya.
• Polimer semula jadi. Polimer yang wujud dalam hidupan, seperti getah asli, protein, kanji, selulosa, sutera dan bulu.
• Polimer sintetik. Polimer yang dihasilkan dalam industri, biasanya daripada produk petroleum, seperti politena, PVC, polistirena, nilon dan Teflon.
• Isoprena. Monomer getah asli; getah asli ialah poli(isoprena).
• Asid amino. Monomer protein; banyak asid amino bercantum melalui kondensasi membentuk protein.
• Glukosa. Monomer karbohidrat kanji dan selulosa.

12.2 Jenis pempolimeran

• Pempolimeran penambahan. Pempolimeran apabila monomer tak tepu (setiap satu dengan ikatan ganda dua C=C) bercantum terus antara satu sama lain, jadi tiada molekul lain dibebaskan.
• Pempolimeran kondensasi. Pempolimeran apabila monomer dengan dua kumpulan berfungsi bercantum, menyingkirkan molekul kecil (biasanya air) setiap kali ikatan terbentuk.
• Tak tepu. Menerangkan molekul yang mengandungi ikatan ganda dua karbon–karbon (C=C); monomer penambahan adalah tak tepu.
• Tepu. Menerangkan molekul dengan ikatan tunggal karbon–karbon sahaja; rantai polimer penambahan adalah tepu kerana ikatan ganda dua sudah terbuka.
• Kumpulan berfungsi. Kumpulan atom yang reaktif dalam molekul, seperti –OH (hidroksil), –COOH (karboksil) atau –NH₂ (amino); monomer kondensasi mempunyai dua daripadanya.
• Hasil sampingan (kondensasi). Molekul kecil yang disingkirkan semasa pempolimeran kondensasi, selalunya air.
• Poliester. Polimer kondensasi yang rantainya bercantum melalui pautan ester, dibuat daripada diol dan asid dikarboksilik; terilena ialah contohnya.
• Poliamida. Polimer kondensasi yang rantainya bercantum melalui pautan amida; nilon ialah contohnya.

12.3 Getah asli dan pemvulkanan

• Lateks. Koloid yang zarah getahnya terserak dalam air, ditoreh daripada pokok getah.
• Penggumpalan. Percantuman zarah getah yang terserak menjadi jisim pepejal, disebabkan oleh penambahan asid yang meneutralkan cas pada zarah.
• Poli(isoprena). Molekul rantai panjang getah asli, diperbuat daripada banyak unit isoprena dan mengandungi ikatan ganda dua karbon–karbon.
• Pemvulkanan. Proses memanaskan getah dengan sulfur supaya atom sulfur membentuk ikatan silang antara rantai polimer.
• Ikatan silang (jambatan sulfur). Ikatan atom sulfur yang terbentuk antara rantai getah bersebelahan semasa pemvulkanan, mengikat rantai bersama.
• Kekenyalan. Keupayaan bahan untuk kembali kepada bentuk asalnya selepas diregang; getah tervulkan lebih kenyal daripada getah tak tervulkan.
• Had kekenyalan. Regangan terbesar yang daripadanya bahan masih boleh kembali kepada bentuk asal; pemvulkanan menaikkan had kekenyalan getah.

12.4 Kegunaan dan isu alam sekitar polimer

• Tak terbiodegradasi. Menerangkan bahan yang tidak boleh diurai oleh mikroorganisma, jadi ia kekal dalam alam sekitar untuk masa yang sangat lama; kebanyakan polimer sintetik tak terbiodegradasi.
• Plastik terbiodegradasi. Plastik yang direka untuk diurai oleh mikroorganisma, mengurangkan penimbunan sisa.
• Plastik terfotodegradasi. Plastik yang direka untuk terurai apabila terdedah kepada cahaya, terutamanya cahaya matahari.
• Kitar semula. Memproses semula sisa plastik menjadi produk baharu, salah satu tindak balas utama terhadap sisa plastik, di samping mengurangkan dan guna semula.
• Pembakaran terbuka. Membakar sisa di udara terbuka; pembakaran terbuka PVC membebaskan hidrogen klorida, gas berasid dan menghakis, dan pembakaran tak lengkap plastik membebaskan karbon monoksida beracun dan jelaga.

Melihat istilah dalam konteks

Definisi paling mudah diingat apabila anda melihat cara istilah berkait. Monomer ialah satu molekul kecil; pempolimeran mencantumkan banyak daripadanya menjadi polimer, iaitu makromolekul yang unit berulangnya boleh ditulis dalam kurungan. Jika monomernya tak tepu, cantumannya ialah pempolimeran penambahan dan tiada hasil sampingan dibebaskan; jika monomernya mempunyai dua kumpulan berfungsi, cantumannya ialah pempolimeran kondensasi dan molekul kecil seperti air disingkirkan, menghasilkan poliester atau poliamida. Dalam getah asli, lateks membawa zarah poli(isoprena) yang menggumpal apabila asid ditambah; pemvulkanan kemudian membentuk ikatan silang sulfur yang menaikkan had kekenyalan. Akhirnya, kerana kebanyakan polimer sintetik tak terbiodegradasi, jawapannya ialah kitar semula, plastik terbiodegradasi dan plastik terfotodegradasi, serta mengelakkan pembakaran terbuka. Membaca istilah sebagai satu cerita yang berkait menjadikan setiap definisi jauh lebih mudah diingat semasa peperiksaan.

Cara menggunakan glosari ini

Baca setiap istilah dengan definisinya, kemudian tutup definisi dan bina semula daripada istilah sahaja. Beri perhatian khusus kepada pasangan yang mengelirukan pelajar: penambahan lawan kondensasi, tepu lawan tak tepu, terbiodegradasi lawan tak terbiodegradasi, dan penggumpalan lawan pemvulkanan. Berupaya menulis definisi tepat monomer, pempolimeran, ikatan silang dan tak terbiodegradasi melindungi markah mudah sepanjang bab. Seorang guru satu-ke-satu boleh menguji anda pada definisi ini dan membetulkan mana-mana yang tersasar sedikit, dan di situlah markah senyap-senyap hilang. Kerana perbendaharaan kata Polimer muncul semula merentasi kertas bertulis Kimia SPM, dalam soalan berstruktur, dalam esei respons lanjutan dan juga dalam item aneka pilihan, mengukuhkan rangkai kata tepat sekarang ialah antara ulang kaji berpulangan tertinggi yang boleh anda lakukan untuk bab ini.

Beberapa istilah tambahan yang berguna

• Plastik. Nama umum untuk banyak polimer sintetik yang boleh dibentuk kepada bentuk berguna, seperti politena dan PVC.
• Getah tervulkan. Getah yang telah dipanaskan dengan sulfur sehingga terbentuk ikatan silang; ia lebih keras, lebih kuat dan lebih kenyal daripada getah asli.
• Getah tak tervulkan. Getah asli yang belum diproses dengan sulfur; rantainya hanya dipegang oleh daya lemah, jadi ia lembut dan cepat hilang kekenyalan.
• Guna semula. Menggunakan semula barang plastik yang sama tanpa memprosesnya semula, satu langkah mengurangkan sisa di samping mengurangkan dan mengitar semula.
• Pautan ester dan pautan amida. Ikatan yang terbentuk apabila kumpulan berfungsi bertindak balas dalam kondensasi, pautan ester dalam poliester, pautan amida dalam poliamida.

Tambahkan mana-mana istilah baharu yang muncul dalam latihan kertas lepas anda ke dalam senarai ini, supaya glosari peribadi anda berkembang sepadan dengan soalan yang anda temui.