Persamaan seimbang

Persamaan seimbang ialah persamaan kimia yang bilangan atom setiap unsurnya sama di kedua-dua belah. Ini dicapai dengan meletakkan pekali di hadapan formula, tanpa mengubah mana-mana formula itu sendiri. Inggeris: balanced equation · Cina: 配平方程式.

Pengimbangan diperlukan kerana atom tidak dicipta atau dimusnahkan dalam tindak balas kimia; ia hanya disusun semula, jadi atom yang sama mesti muncul di kedua-dua belah. Anda mengimbangkan dengan melaraskan nombor besar di hadapan setiap formula sehingga setiap unsur mempunyai bilangan atom yang sama di sebelah kiri dan kanan anak panah. Cara yang teratur ialah mengira atom setiap unsur di kedua-dua belah, kemudian melaraskan pekali satu demi satu sehingga semuanya sepadan.

Contoh. Tindak balas hidrogen dengan oksigen ditulis 2H₂ + O₂ → 2H₂O. Di setiap belah terdapat empat atom hidrogen dan dua atom oksigen, jadi persamaan itu seimbang. Tanpa pekali, H₂ + O₂ → H₂O akan mempunyai dua atom oksigen di sebelah kiri tetapi hanya satu di sebelah kanan, jadi ia tidak akan seimbang. Sebagai kes kedua, pembakaran metana diimbangkan sebagai CH₄ + 2O₂ → CO₂ + 2H₂O, dengan satu atom karbon, empat atom hidrogen dan empat atom oksigen di setiap belah.

Kekeliruan yang perlu dielakkan. Anda hanya boleh mengubah pekali, bukan subskrip di dalam formula, kerana menukar subskrip akan menjadikan bahan itu sesuatu yang lain. Kesilapan yang lazim ialah menulis H₂O sebagai H₂O₂ untuk mengimbangkan oksigen, yang salah sama sekali. Berhati-hati juga untuk membezakan persamaan seimbang daripada persamaan perkataan, yang menamakan bahan tetapi tidak menunjukkan bilangan atom.

Dalam bab ini, persamaan seimbang amat penting kerana pekalinya memberi nisbah mol, iaitu kunci kepada setiap pengiraan stoikiometri, jadi belajar mengimbangkan dengan yakin dan pantas menyokong sebahagian besar bab-bab dalam Kimia SPM.